Tarczyca - od niej wiele zależy

Tarczyca – od niej wiele zależy

„Przeczytałam przypadkiem w jakimś piśmie, że w maju w kilku miastach Polski będzie odbywać się akcja pod hasłem „Tydzień walki z chorobami tarczycy”. Z publikacji tej wynikało, że około 90 procent Polaków w ciągu dwóch ostatnich lat nie miało zlecanych żadnych badań tarczycy przez lekarzy rodzinnych. To mnie zastanowiło, bo faktycznie sobie nie przypominam, bym kiedykolwiek dostała skierowania na takie badania. Ostatnio chodzę od lekarza do lekarza i żaden nie potrafi mi pomóc. Od kilku miesięcy mam wahania wagi ciała, jest mi ciągle zimno, łamią mi się paznokcie i wypadają włosy, często mam też wrażenie, że serce wyskoczy mi z piersi, a do tego jestem ciągle rozdrażniona i nie chce mi się żyć. Być może ja też cierpię na jakąś chorobę tarczycy, tylko o tym nie wiem”.
Magda z Siedlec

Objawy, które Pani opisuje, mogą „pasować” do różnych schorzeń, ale też odpowiadają zaburzeniom tarczycy. Endokrynolodzy szacują, że w Polsce jedna piąta Polaków cierpi na schorzenia tarczycy, a bardzo wielu o tym nie wie. Akcja, o której Pani wspomina, na pewno jest bardzo potrzebna, także z powodów edukacyjnych, by uświadomić Polakom, czym są choroby tarczycy, jak się objawiają i jak je leczyć. Gruczoł tarczycy jest bowiem bardzo ważnym organem, odpowiedzialnym za produkcję hormonów, które regulują przemianę materii w naszym organizmie.

Nadmiar hormonów, czyli nadczynność tarczycy, wiąże się z przyspieszoną pracą innych narządów, np. serca albo wątroby, stąd np. taki objaw, jak szybkie chudnięcie, mimo tego, że człowiek je wystarczająco dużo, a nawet więcej niż zwykle. Objawom tym towarzyszy też nadmierna potliwość, co też jest spowodowane nieprawidłową przemianą materii. Takim osobom jest wiecznie gorąco. Cierpiący na nadczynność tarczycy uskarżają się także na chroniczne zmęczenie, ospałość, brak energii. Bywają nerwowe i rozdrażnione bez przyczyny. Towarzyszy temu często duszność i kołatanie serca, co budzi niepokój i lęk. W takim momencie mamy wrażenie, że serce gdzieś ucieka i że może stać się coś złego. Do objawów przy nadczynności tarczycy należy włączyć też biegunki – bardzo częste w ciągu dnia. Kobiety często skarżą się na łamliwość włosów i paznokci, a także suchość skóry. Mogą się też fragmentarycznie pojawiać na niej swędzące plamy. W zaawansowanym stadium nadczynności tarczycy pojawia się charakterystyczne wole.

Jeżeli występuje niedobór hormonów (niedoczynność tarczycy) to objawy są odwrotne do tych, wymienionych powyżej: chory w sposób niekontrolowany tyje, w jego organizmie zatrzymuje się woda, ma spowolnione myślenie itp.

W każdym z tych przypadków powinniśmy zgłosić się do lekarza rodzinnego. Ten, podejrzewając zaburzenia tarczycy, może zlecić analizę krwi (w celu stwierdzenia nadczynności tarczycy) i oznaczenie poziomu hormonów T3, T4 oraz TSH(tyreotropiny) - hormonu przysadki mózgowej, który stymuluje pracę tarczycy.

Charakterystycznym objawem zaburzeń tarczycy są guzki – wyróżnia się guzki tzw. zimne (nie produkujące hormonów) i gorące (aktywne). W obu przypadkach mogą one przerodzić się w nowotwór złośliwy, więc lepiej dmuchać na zimne. Aby stwierdzić, czy nie doszło do niepożądanych zmian, lekarz może zlecić badanie tarczycy USG lub też biopsję cienkoigłową. W wielu przypadkach zleca się też scyntygrafię, która daje pełny obraz zmian zachodzących w tarczycy. Należy podkreślić, że rak tarczycy jest w pewnym stopniu dziedziczony, więc warto regularnie się badać.

Konsultacja medyczna: lek. Olga Wysokińska